Monety / Nickel

Nickel - pięć centów



Rok 1866-1883 (Shield Nickel)

Nickel to moneta o wartosci 5 centów. Moneta zostala zaprojektowana przez James B. Longacre. Na początku na awersie miała się znajdować postać Waszyngtona lub Lincolna jednak ostatecznie zrezygnowano z tych pomysłów. Na awersie w centralnym miejscu znajduje się tarcza, ponad tarczą krzyż Calatrava, otoczone z obu stron wieńcem. Pod spodem tarczy rok produkcji. Na rewersie monety duża cyfra 5 otoczona 13 gwiazdkami. W latach 1866-1867 część monet miała pomiędzy gwiazdkami jeszcze promyki słońca. Przy krawędzi monety napisy UNITED STATES OF AMERICA i CENTS. Krawędź monety jest gładka. Początkowo moneta miała ważyć 60 gran czyli około 3,88g. Po przejściu na system metryczny ustanowiono wagę 5g.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 20,5mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (brak znaku)
Nakład: 14.742.500 (1866r), 30.902.500 (1867r), 28.817.000 (1868r), 16.395.000 (1869r), 4.806.000 (1870r), 561.000 (1871r), 6.036.000 (1872r), 4.550.000 (1873r), 3.538.000 (1874r), 2.097.000 (1875r), 2.530.000 (1876r), ??? (1877r), ??? (1878r), 25.900 (1879r), 16.000 (1880r), 68.800 (1881r), 11.472.900 (1882r), 1.451.500 (1883r)



Lata 1883-1913 (Liberty Head V)

W 1881 roku na polecenie A. Snowdena z mennicy filadelfijskiej Charles E. Barber zaprojektował nowy wzór monety. Snowden chciał aby ujednolicić wygląd 1-centówki, 3-centówki i 5-centówki poprzez wprowadzenie na nich rzymskich oznaczeń I, III i V. Jednak kongres i ministerstwo skarbu sprzeciwiły się zmianom 1-centówki i 3-centówki. Na specjalnej uroczystości 30.01.1883 roku po raz pierwszy zaprezentowano nową monetę i od razu okazało się że zabrakło na niej słowa CENT. Sprytni oszuści potrafili wykorzystać ten fakt i powlekali monety złotem wprowadzając do obiegu jako złote 5$. Błąd ten szybko naprawiono ale mennica zdążyła już wyprodukować ok 5,5 mln monet bez słowa cent.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (brak znaku), Dever (znak menniczy D)
Nakład: 5.474.300 (1883r bez słowa CENT), 16.026.200 (1883r ze słowem CENT), 11.270.000 (1884r), 1.473.300 (1885r), 3.326.000 (1886r), 15.260.692 (1887r), 10.715.901 (1888r), 15.878.025 (1889r), 16.256.532 (1890r), 16.832.000 (1891r), 11.696.897 (1892r), 13.368.000 (1893r), 5.410.500 (1894r), 9.977.822 (1895r), 8.841.048 (1896r), 20.426.797 (1897r), 12.530.292 (1898r), 26.027.000 (1899r), 27.253.733 (1900r), 26.478.228 (1901r), 31.487.581 (1902r), 28.004.930 (1903r), 21.403.167 (1904r), 29.825.124 (1905r), 38.612.000 (1906r), 39.213.325 (1907r), 22.684.557 (1908r), 11.585.763 (1909r), 30.166.948 (1910r), 39.557.639 (1911r), 26.234.569 (1912r), 8.474.000 (1912r D), 238.000 (1912r S), ??? (1913r)




Lata 1913-1938 (Indian Head / Buffalo)

W 1913 James Earle Fraser zaprojektował zupełnie odmienny rodzaj monety. Prawie na całym awersie przedstawiona jest postać Indianina z małym napisem LIBERTY po lewej stronie i rdatą u szyi. Na rewersie jest wizerunek stojącego na wzniesieniu bizona. Nad bizonem napisy E PLURIBUS UNUM i UNITED STATES OF AMERICA a poniżej bizona napis FIVE CENTS. Rant monety jest gładki.

Początkowo przedsiębiorcy nie chcieli tej monety gdyż automaty samoobsługowe nie wykrywały prawidłowo tych monet i żadali wycofania ich z obiegu. Mennica jednak uparła się że to przedsiębiorcy powinni przystosować mechanizmy i ostatecznie moneta weszła do obiegu. Po kilku miesiącach okazało się że część monety ze wzniesiem bizona i napisem FIVE CENT bardzo się ściera. Zaradzono temu w ten sposób że pozostałe monety wybito z bizonem stojącym na płaskim terenie.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (brak znaku), Denver (znak menniczy D), San Francisco (znak menniczy S)
Nakład (bizon na wzniesieniu): 30.992.000 (1913r), 5.337.000 (1913r D), 2.105.000 (1913r S)
Nakład (bizon na płaskim): 29.857.186 (1913r), 4.156.000 (1913r D), 1.209.000 (1913r S), 20.664.463 (1914r), 3.912.000 (1914r D), 3.470.000 (1914r S), 20.986.220 (1915r), 7.569.000 (1915r D), 1.505.000 (1915r S), 63.497.466 (1916r), 13.333.000 (1916r D), 11.860.000 (1916r S), 51.424.019 (1917r), 9.910.000 (1917r D), 4.193.000 (1917r S), 32.086.314 (1918r), 8.362.000 (1918r D), 4.882.000 (1918r S), 60.868.000 (1919r), 8.006.000 (19(19r D), 7.521.000 (19(19r S), 63.093.000 (1920r), 9.418.000 (1920r D), 9.689.000 (1920r S), 10.663.000 (1921r), 1.557.000 (1921r S), 35.715.000 (1923r), 6.142.000 (1923r S), 21.620.000 (1924r), 5.258.000 (1924r D), 1.437.000 (1924r S), 35.565.100 (1925r), 4.450.000 (1925r D), 6.256.000 (1925r S), 44.693.000 (1926r), 5.638.000 (1926r D), 970.000 (1926r S), 37.981.000 (1927r) 5.730.000 (1927r D), 3.430.000 (1927r S), 23.411.000 (1928r) 6.436.000 (1928r D), 6.936.000 (1928r S), 36.446.000 (1929r) 8.370.000 (1929r D), 7.754.000 (1929r S), 22.849.000 (1930r), 5.435.000 (1930r S), 1.200.000 (1931r S), 20.213.003 (1934r), 7.480.000 (1934r D), 58.264.000 (1935r), 12.092.000 (1935r D), 10.300.000 (1935r S), 118.997.000 (1936r), 24.814.000 (1936r D), 14.930.000 (1936r S), 79.480.000 (1937r), 17.826.000 (1937r D), 5.635.000 (1937r S), 7.020.000 (1938r D)







Lata 1938-obecnie (Jefferson)



Lata 1938-1942

W 1938 roku Departament Skarbu ogłosił otwarty konkurs na projekt nowej pięciocentówki. Tak naprawdę nie było jakiegoś konkretnego powodu by zatąpić poprzedniego "bizona". Poprzednia moneta była już jednak bita wymagane minimum 25 lat więc wymiana była już prawnie dozwolona. Konkurs specyfikował uhonorowanie prezydenta Thomasa Jeffersona. Na awersie miała być przedstawiona jego postać a na rewersie jego dom Monticello. Konkurs wygrał projektant niemieckiego pochodzenia Felix Schlag. Na awersie umieścił postać Jeffersona zwrócona w lewo, odzianą w płaszcz z tamtej epoki oraz perukę. Po lewej stronie krawędzi napis IN GOD WE TRUST a z prawej strony krawędzi napis LIBERTY , gwiazdka i rok. Na rewersie w środkowej części znajduje się frontalna elewacja domu a pod nim napis MONTICELLO i poniżej FIVE CENTS. Powyżej domu przy krawędzi monety napis E PLURIBUS UNUM a na samym dole przy krawędzi napis UNITED STATES OF AMERICA. Rant monety jest gładki. Od 1966 roku inicjały projektanta FS znajdują się poniżej postaci Jeffersona.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (brak znaku), Denver (znak menniczy D), San Francisco (znak menniczy S)
Nakład: 19.496.000 (1938r), 5.376.000 (1938r D), 4.105.000 (1938r S), 120.615.000 (1939r), 3.514.000 (1939r D), 6.630.000 (1939r S), 176.485.000 (1940r), 43.540.000 (1940r D), 39.690.000 (1940r S), 203.265.000 (1941r), 53.432.000 (1941r D), 43.445.000 (1941r S), 49.789.000 (1942r), 13.938.000 (1942r D)



Lata 1942-1945

W okresie II wojny światowej nikiel był cennym surowcem używanym do powlekania uzbrojenia. W związku z tym Kongres amerykański uchwalił zmianę składu monety na miedź srebro i mangan. Dodatek manganu spowodował że zmieniły one zabarwienie co miało ułatwić je w wycofaniu z obiegu po ukończeniu wojny. Monety z tego okresu mają duże znaki mnnicze na rewersie ponad domem Monticello.
Skład monety: 56% miedź, 35% srebro, 9% mangan
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (brak znaku), Denver (znak menniczy D), San Francisco (znak menniczy S)
Nakład: 57.873.000 (1942r P), 32.900.000 (1942r S), 271.165.000 (1943r P), 15.294.000 (1943r D), 104.060.000 (1943r S), 119.150.000 (1944r P), 32.309.000 (1944r D), 21.640.000 (1944r S), 119.408.100 (1945r P), 37.158.000 (1945r D), 58.939.000 (1945r S)







Lata 1946-2003

W tych latach powrócono do składu i wyglądu monety sprzed II wojny światowej.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (brak znaku, lub P), Denver (znak menniczy D), San Francisco (znak menniczy S)
Nakład: 161.116.000 (1946r), 45.292.200 (1946r D), 13.560.000 (1946r S), 95.000.000 (1947r), 37.822.000 (1947r D), 24.720.000 (1947r S), 89.348.000 (1948r), 44.734.000 (1948r D), 11.300.000 (1948r S), 60.652.000 (1949r), 36.498.000 (1949r D), 9.716.000 (1949r S), 9.796.000 (1950r), 2.630.030 (1950r D), 28.552.000 (1951r), 20.460.000 (1951r D), 7.776.000 (1951r S), 63.988.000 (1952r), 30.638.000 (1952r D), 20.572.000 (1952r S), 46.644.000 (1953r), 59.878.600 (1953r D), 19.210.900 (1953r S), 47.684.050 (1954r), 117.183.060 (1954r D), 29.384.000 (1954r S), 7.888.000 (1955r), 74.464.100 (1955r D), 35.216.000 (1956r), 67.222.940 (1956r D), 38.408.000 (1957r), 136.828.900 (1957r D), 17.088.000 (1958r), 168.249.120 (1958r D), 27.248.000 (1959r), 160.738.240 (1959r D), 55.416.000 (1960r), 192.582.180 (1960r D), 73.640.100 (1961r), 229.342.760 (1961r D), 97.384.000 (1962r), 280.195.720 (1962r D), 178.851.645 (1963r), 276.829.460 (1963r D), 1.028.622.762 (1964r), 1.787.297.160 (1964r D), 136.131.380 (1965r), 156.208.283 (1966r), 107.325.800 (1967r), 91.227.880 (1968r D), 100.396.004 (1968r S), 202.807.500 (1969r D), 120.075.000 (1969r S), 515.485.380 (1970r D), 238.832.004 (1970r S), 106.884.000 (1971r), 316.144.800 (1971r D), ??? (1971r S), 202.036.000 (1972r), 351.694.600 (1972r D), ??? (1972r S), 384.396.000 (1973r), 361.405.000 (1973r D), ??? (1973r S), 601.752.000 (1974r), 277.373.000 (1974r D), ??? (1974r S), 181.772.000 (1975r), 401.875.300 (1975r D), ??? (1975r S), 367.124.000 (1976r), 563.964.147 (1976r D), ??? (1976r S), 585.376.000 (1977r), 297.313.422 (1977r D), ??? (1977r S), 391.308.000 (1978r), 313.092.780 (1978r D), ??? (1978r S), 463.188.000 (1979r), 325.867.672 (1979r D), ??? (1979r S), 593.004.000 (1980r P), 502.323.448 (1980r D), ??? (1980r S), 657.504.000 (1981r P), 364.801.843 (1981r D), ??? (1981r S), 292.355.000 (1982r P), 373.726.544 (1982r D), ??? (1982r S), 561.615.000 (1983r P), 536.726.276 (1983r D), ??? (1983r S), 746.769.000 (1984r P), 517.675.146 (1984r D), ??? (1984r S), 647.114.962 (1985r P), 459.747.446 (1985r D), ??? (1985r S), 536.883.483 (1986r P), 361.819.140 (1986r D), ??? (1986r S), 371.499.481 (1987r P), 410.590.604 (1987r D), ??? (1987r S), 771.360.000 (1988r P), 663.771.652 (1988r D), ??? (1988r S), 898.812.000 (1989r P), 570.842.474 (1989r D), ??? (1989r S), 661.636.000 (1990r P), 663.938.503 (1990r D), ??? (1990r S), 614.104.000 (1991r P), 436.496.678 (1991r D), ??? (1991r S), 399.552.000 (1992r P), 450.565.113 (1992r D), ??? (1992r S), 412.076.000 (1993r P), 406.084.135 (1993r D), ??? (1993r S), 722.160.000 (1994r P), 167.703 (1994r P mat), 715.762.110 (1994r D), ??? (1994r S), 774.156.000 (1995r P), 888.112.000 (1995r D), ??? (1995r S), 829.332.000 (1996r P), 817.736.000 (1996r D), ??? (1996r S), 470.972.000 (1997r P), 25.000 (1997r P mat), 466.640.000 (1997r D), ??? (1997r S), 688.292.000 (1998r P), 635.380.000 (1998r D), ??? (1998r S), 1.212.000.000 (1999r P), 1.066.720.000 (1999r D), ??? (1999r S), 31.200.000 (2000r P), 168.480.000 (2000r D), ??? (2000r S), 675.704.000 (2001r P), 627.680.000 (2001r D), ??? (2001r S), 529.280.000 (2002r P), 691.200.000 (2002r D), ??? (2002r S), 441.740.000 (2003r P), 383.040.000 (2003r D), ??? (2003r S)







Lata 2004-2005 (Westward Journey)

W tych latach mennica wybiła każdego roku po dwie inne monety dotyczące prezydenta Jeffersona. W 2004 roku pojawiła się moneta mająca na rewersie Medal Pokoju Jeffersona oraz druga moneta mająca na rewersie statek z wyprawy Lewisa i Clarka (wyprawa zlecona przez Jeffersona). W roku 2005 do obiegu wprowadzono monetę z widokiem na Pacyfik (gdy wyprawa dotarła do zachodniego wybrzeża) na rewersie oraz drugą z podobizną pasącego się bizona.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (znak menniczy P), Denver (znak menniczy D), San Francisco (znak menniczy S)
Nakład (Medal Pokoju): 361.440.000 (2004r P), 372.000.000 (2004r D), ??? (2004 S)
Nakład (Statek): 366.720.000 (2004r P), 344.880.000 (2004r D), ??? (2004r S)
Nakład (Bizon): 448.320.000 (2005r P), 487.680.000 (2005r D), ??? (2005r S)
Nakład (Ocean): 394.080.000 (2005r P), 411.120.000 (2005r D), ??? (2005r S)



Lata 2006-obecnie

Od roku 2006 najnowszą wersja monety ma na awersie postać prezydenta Jeffersona (po raz pierwszy w amerykańskich monetach postać umieszczona nie z profilu a z przodu). Projektantem awersu jest Jamie Franki. Rewers pozostał ten sam okreslany jako - Return to Monticelli (Powrót do Monticelli), dodano jedynie więcej szczegółów w budynku.
Skład monety: 75% miedź i 25% nikiel
Średnica: 21,2mm
Waga: 5g
Mennica: Philadelphia (znak menniczy P), Denver (znak menniczy D)
Nakład: 693.120.000 (2006r P), 809.280.000 (2006r D), 571.680.000 (2007r P), 626.160.000 (2007r D), 279.840.000 (2008r P), 345.600.000 (2008r D), 39.840.000 (2009r P), 46.800.000 (2009r D), 260.640.000 (2010r P), 229.920.000 (2010r D), 450.000.000 (2011r P), 540.240.000 (2011 D), 464.640.000 (2012r P), 558.960.000 (2012r D), 204.960.000 (2013r P), 236.880.000 (2013r D), 635.520.000 (2014r P), 570.720.000 (2014r D), 752.880.000 (2015r P), 846.720.000 (2015r D)